Η διαχείριση της δημογραφικής κρίσης στην Ελλάδα. Η συμβολή της δημόσιας και της ιδιωτικής ασφάλισης. Του Ιωάννη Ρουσόδημου

 

---

Η συμβολή της δημόσιας και της ιδιωτικής συμπληρωματικής ασφάλισης θεωρείται πλέον καθοριστική για τη διαχείριση της δημογραφικής κρίσης στην Ελλάδα, καθώς το παραδοσιακό αναδιανεμητικό σύστημα πιέζεται από τη γήρανση του πληθυσμού. Η στρατηγική επικεντρώνεται στη μείωση της εξάρτησης από τις τρέχουσες εισφορές των εργαζομένων και στην ενίσχυση της αποταμίευσης μέσω κεφαλαιοποιητικών συστημάτων.

Δημόσια Συμπληρωματική Ασφάλιση (ΤΕΚΑ)

Το Ταμείο Επικουρικής Κεφαλαιοποιητικής Ασφάλισης (ΤΕΚΑ) αποτελεί τον βασικό πυλώνα της δημόσιας συμπληρωματικής ασφάλισης με στόχο τον περιορισμό του δημογραφικού κινδύνου.

Μείωση Έκθεσης στον Δημογραφικό Κίνδυνο:
Σε αντίθεση με το παλαιό σύστημα όπου οι συντάξεις των παλαιότερων πληρώνονταν από τις εισφορές των νεότερων, το ΤΕΚΑ λειτουργεί κεφαλαιοποιητικά. Αυτό σημαίνει ότι οι εισφορές κάθε νέου ασφαλισμένου αποταμιεύονται σε ατομικό «κουμπαρά», εξασφαλίζοντας ότι η μελλοντική του σύνταξη δεν θα εξαρτάται από τον αριθμό των τότε εργαζομένων.

Βιωσιμότητα:
Η μετάβαση αυτή κρίνεται απαραίτητη για τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος, καθώς οι δημογραφικοί δείκτες στην Ελλάδα συνεχίζουν να επιδεινώνονται.

Ιδιωτική και Επαγγελματική Ασφάλιση

Η ιδιωτική ασφάλιση (3ος πυλώνας) και η επαγγελματική ασφάλιση (2ος πυλώνας) προτείνονται ως συμπληρωματικά εργαλεία για μια συνολική στρατηγική αντιμετώπισης του προβλήματος.

Στροφή από το Ελεγκτικό Συνέδριο:
Το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει προτείνει επίσημα τη στροφή προς την επαγγελματική και ιδιωτική ασφάλιση ως μέσο θωράκισης απέναντι στις δημογραφικές πιέσεις.

Κίνητρα και Μεταρρυθμίσεις:
Το 2025 και το 2026, η συζήτηση επικεντρώνεται σε φορολογικές μεταρρυθμίσεις και κίνητρα που θα ενθαρρύνουν την επαγγελματική ασφάλιση, με στόχο τη στήριξη της μεσαίας τάξης και τη δημιουργία πρόσθετων εισοδημάτων για την τρίτη ηλικία.

Οικονομικό Αποτύπωμα:
Η ιδιωτική ασφάλιση στην Ελλάδα παρουσιάζει σταθερή άνοδο, με την παραγωγή ασφαλίστρων να αυξάνεται κατά 8,7% το 2024 (φτάνοντας τα 5,68 δισ. ευρώ). Η συμβολή του κλάδου στο ΑΕΠ της χώρας ανήλθε στο 2,4% το 2023.

Προκλήσεις και Προοπτικές

Ανισότητες:
Τα στοιχεία του Δεκεμβρίου 2025 δείχνουν μια αυξανόμενη απόκλιση μεταξύ των συντάξεων του δημόσιου τομέα (κατά μέσο όρο 532 ευρώ υψηλότερες) και εκείνων του ιδιωτικού τομέα, γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη για ισχυρότερη συμπληρωματική κάλυψη στον ιδιωτικό τομέα.

Υγεία:
Η ιδιωτική ασφάλιση υγείας βιώνει επίσης αύξηση της ζήτησης, με την αγορά να αναπτύσσεται με ρυθμό περίπου 10% την περίοδο 2023-2024, καλύπτοντας κενά που προκύπτουν από την αυξημένη πίεση στο δημόσιο σύστημα υγείας λόγω της γήρανσης.

Πολιτική Πίεση:
Ο ΟΟΣΑ επισημαίνει ότι το δημογραφικό πρόβλημα ενδέχεται να οδηγήσει σε περαιτέρω αλλαγές στο ασφαλιστικό, όπως η πιθανή αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, καθιστώντας την ιδιωτική και συμπληρωματική αποταμίευση ακόμη πιο αναγκαία.

---

Του Ι.Ρουσόδημου Agency Manager, Ασφαλιστικού και Χρηματοοικονομικού συμβούλου ΝOW-IONIOS Agency Group.