🌊 «Γιάλα – γιάλα, του Ζηνόβιου η σαντάλα!» | Μνήμες από την Αρτάκη της Κυζίκου

 

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Αφήγησης, ταξιδεύουμε πίσω στον χρόνο μέσα από τα μάτια της αείμνηστης γιαγιάς Θωμαΐς Μπαλή. Μια αυθεντική μαρτυρία από τη ζωή στην Αρτάκη της Προποντίδας, τότε που η θάλασσα ήταν η ίδια η ζωή του τόπου.

⚓ Ο Καραβοκύρης και η Σαντάλα

Ο πατέρας της, ο Ζηνόβιος Μπόρας, ήταν ένας άρχοντας της θάλασσας. Είχε «σαντάλες» —μεγάλα κωπήλατα σκάφη— και καΐκια που γέμιζαν την ακτή με την ψαριά τους. Η γιαγιά θυμάται:

"Είναι μεγάλ’ η σαντάλα, έχει όλα τα παλικάρια που τραβούν το κουπί... και πίσω ακολουθούσαν τα ψαροκάικα που φορτώνουν τα ψάρια."

🐟 Από τη Γωνιά στην Κωνσταντινούπολη

Η αφήγηση μας μεταφέρει στη Γωνιά, ένα μικρό ψαροχώρι δίπλα στην Αρτάκη. Εκεί, η δραστηριότητα δεν σταματούσε ποτέ:

• Οι Κριθιώτισσες: Γυναίκες από την Κριθιά (τα απέναντι παράλια) που με μεράκι μερεμετούσαν τα δίχτυα.

• Το Εμπόριο: Τα ψάρια παστώνονταν σε ξύλινα βαρέλια, καλαφατίζονταν και το «μπαπόρι» τα μετέφερε στην Πόλη.

❤️ Η Αλληλεγγύη: «Να φάει η φτωχολογιά»

Το πιο συγκινητικό κομμάτι της ιστορίας; Η γενναιοδωρία του καραβοκύρη. Όταν τα καΐκια «βούλιαζαν» από το ψάρι, ο τελάλης έβγαινε στους δρόμους της Αρτάκης:

📢 «Σήμερα του Ζηνόβιου του Μπόρα τα καΐκια βουλιάξαν... να κατεβεί όλη η φτωχολογιά να φάνε ψάρια!»

🎶 Το Ποίημα της Μνήμης

«Γιάλα – γιάλα, του Ζηνόβιου η σαντάλα,

φέρνει ψάρια και μεγάλα για να φαν’ τα παλληκάρια,

φέρνει ψάρια και κολιοί για να φάνε οι φτωχοί.»

---

✨ Τιμούμε τις ρίζες μας. Τις ιστορίες που μας νανούρισαν και τους ανθρώπους που κράτησαν ζωντανή την παράδοση στην απέναντι όχθη, πριν η μοίρα τους φέρει στη δική μας Εύβοια.

🙏 Ευχαριστούμε το αρχείο των Σωτηρίου Κων. Σαπουντζή και Ευανθίας Φωτ. Ζουμπουρλή για τη διάσωση αυτού του πολύτιμου θησαυρού.

Διαβαστε ολο το αφιερωμα Αρτάκης Μνήμες κάνοντας κλικ στον παρακατω συνδεσμο:

https://eviasmile.blogspot.com/2012/12/blog-post_2737.html?m=1

#EviaSmile #Artaki #History #AsiaMinor #Tradition #StorytellingDay #Evia #Nidri #Kyzikos #Memories

---