Το τοπίο δεν είναι πολυτέλεια. Είναι η ταυτότητα του τόπου μας.

 

Στην Ελλάδα, η έννοια του τοπίου εξακολουθεί πολλές φορές να αντιμετωπίζεται ως μια πολυτέλεια. Σαν κάτι που αφορά αποκλειστικά την αισθητική, την αρχιτεκτονική ή την τουριστική προβολή. Κι όμως, η καθημερινή ζωή αποδεικνύει το αντίθετο.

Από την αυλή ενός σπιτιού και τον κήπο μιας γειτονιάς μέχρι τις πλατείες, τους δρόμους, τις παραλίες και τις περιαστικές εκτάσεις, οι άνθρωποι διαμορφώνουν διαρκώς τον χώρο που τους περιβάλλει. Αναζητούν την ομορφιά, την αρμονία, την ποιότητα ζωής. Συχνά, μάλιστα, χωρίς να το αντιλαμβάνονται, συμμετέχουν σε μια ευρύτερη διαδικασία αισθητικής και κοινωνικής διαχείρισης του τόπου τους.

Αν, λοιπόν, επενδύουμε χρόνο, χρήματα και προσπάθεια για να βελτιώσουμε το οικιακό και το αστικό μας περιβάλλον, γιατί να μην αντιμετωπίσουμε με την ίδια φροντίδα το τοπίο που μας περιβάλλει;

Το τοπίο δεν είναι μόνο αυτό που βλέπουμε. Είναι αυτό που επιλέγουμε να διατηρήσουμε, να αναδείξουμε ή, δυστυχώς, να αλλοιώσουμε.

Είναι η ιστορία που αποτυπώνεται σε ένα παλιό μονοπάτι, η μνήμη που διατηρείται σε μια πέτρινη κατασκευή, η θέα ενός βουνού, η γραμμή μιας ακτογραμμής, η σχέση ενός οικισμού με τη φύση που τον περιβάλλει.

Και είναι, ταυτόχρονα, ένα σημαντικό αναπτυξιακό κεφάλαιο.

Ένας τόπος που προστατεύει και αναδεικνύει το τοπίο του δεν προσφέρει μόνο ένα ελκυστικό περιβάλλον στους επισκέπτες του. Προσφέρει καλύτερη καθημερινότητα στους κατοίκους του, δημιουργεί προϋποθέσεις για ήπιες και βιώσιμες μορφές ανάπτυξης, ενισχύει την τοπική οικονομία και καλλιεργεί μια βαθύτερη σχέση των ανθρώπων με τον τόπο τους.

Το τοπίο είναι πράγματι ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία της τουριστικής μας οικονομίας. Δεν εξάγεται, δεν μεταφέρεται, δεν αναπαράγεται εύκολα. Μπορεί, όμως, να γίνει ο λόγος για τον οποίο κάποιος θα επιλέξει να επισκεφθεί έναν τόπο, να επιστρέψει σε αυτόν ή ακόμη και να αποφασίσει να τον κάνει μέρος της ζωής του.

Πέρα από την οικονομική του αξία, όμως, το τοπίο έχει και μια βαθύτερη, ανθρώπινη διάσταση.

Τροφοδοτεί την ψυχή, γεννά συναισθήματα, εμπνέει δημιουργία, επιτρέπει στον άνθρωπο να αποδράσει από τους ρυθμούς της καθημερινότητας. Γίνεται μια ζωντανή εικόνα που συνδέει το παρελθόν με το παρόν και ανοίγει δρόμους για το μέλλον.

Η προστασία και η ανάδειξή του δεν είναι, επομένως, μια υπόθεση που αφορά μόνο τους ειδικούς ή τις αρμόδιες υπηρεσίες. Είναι υπόθεση όλων μας.

Γιατί η ανάπτυξη ενός τόπου δεν μετριέται μόνο με έργα, αριθμούς και επισκέπτες. Μετριέται και με την ποιότητα του χώρου μέσα στον οποίο ζουν οι άνθρωποί του.

Ίσως, τελικά, το σημαντικότερο ερώτημα να μην είναι πόσο όμορφος είναι ο τόπος μας, αλλά τι κάνουμε καθημερινά για να παραμείνει όμορφος, ζωντανός και ανθρώπινος.

Δεν απομένει, λοιπόν, παρά να αναγνωρίσουμε τη σημασία του τοπίου.

Και κυρίως, να αναλάβουμε την ευθύνη να το διαφυλάξουμε.